Achtergrond · 1 juni 2026 · Coffeeshops en betalingsverkeer
Een gedoogde onderneming die geen betaalrekening en geen pinvoorziening kan krijgen, wordt gedwongen tot contant geld. Dat is precies het tegenovergestelde van wat toezichthouders zeggen te willen: traceerbaar geldverkeer.
Deze paradox is de kern van het dossier betalingsverkeer: dezelfde overheid die transparantie eist, laat toe dat de infrastructuur voor transparantie wordt opgezegd.
Chronologie
Achtergrond
Banken en betaaldienstverleners baseren hun beleid op de Wwft. Cliëntonderzoek is verplicht, maar de wet verplicht niet tot categorisch uitsluiten van een hele branche.
De-risking
In de praktijk kiezen financiële instellingen voor uitsluiting van risicovol geachte sectoren. Coffeeshops verliezen daardoor rekeningen, verzekeringen en betaalvoorzieningen, ook zonder concrete aanwijzing van misstanden.
Opzegging pincontracten
Worldline zegt de pincontracten met coffeeshops op. Daarmee verdwijnt bij een groot deel van de branche de mogelijkheid om elektronisch af te rekenen. De BCD voert correspondentie en zet juridische stappen namens de leden.
Politiek
Kamervragen en antwoorden over de-risking maken duidelijk dat de toegang van gedoogde ondernemers tot bancaire dienstverlening een politiek erkend probleem is — zonder dat er een sluitende oplossing ligt.
Rechtspraak en juridisch kader
Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme
Wwft
Het wettelijk kader voor cliëntonderzoek. De wet vraagt om risicogericht onderzoek, niet om categorische uitsluiting.
Procedures rond opzegging
Correspondentie en procedures BCD — Worldline
De inzet is dat opzegging van een essentiële voorziening zorgvuldig moet worden onderbouwd en niet mag neerkomen op branchebrede uitsluiting.
Waarom dit een veiligheidsvraagstuk is
Meer contant geld betekent meer kasgeld in de winkel, meer transportbewegingen en een groter overvalrisico. Het betekent ook minder controleerbaarheid voor de Belastingdienst en de gemeente.
Wie transparantie wil, moet elektronisch betalen mogelijk maken. Dat is geen gunst aan de branche maar een voorwaarde voor toezicht.
- Toegang tot een betaalrekening voor gedoogde ondernemingen
- Werkbare pinvoorziening in plaats van branchebrede opzegging
- Risicogericht cliëntonderzoek in plaats van categorische uitsluiting
Onze conclusie
Onze conclusie is dat de-risking niet kan worden weggezet als een privaatrechtelijke keuze van individuele instellingen. Zolang de overheid gedoogt en toezicht houdt, hoort daar toegang tot elementair betalingsverkeer bij.
Zonder pin en zonder rekening wordt de branche richting contant geld geduwd — met alle veiligheidsrisico's die de overheid zelf zegt te willen bestrijden.