Binnen het wietexperiment is vooralsnog geen ruimte voor de verkoop van buitenlandse hasj. Dat brengt risico’s met zich mee. De vraag van consumenten naar hasj zal niet verdwijnen. En de productie van Nederlandse hasj van Marokkaanse kwaliteit ligt niet voor de hand.

Coffeeshops moeten buitenlandse hasj kunnen blijven verkopen. Die hasj komt op dit moment onder andere uit Marokko, Afghanistan en Nepal. In die landen wordt cannabis buiten in de volle grond geteeld. Dat heeft invloed op de smaak en werking van het product (meer daarover hieronder). Uit de Grass Poll enquête blijkt dat 24% van de consumenten (vooral Marokkaanse) hasj rookt. Dat zijn over het algemeen ‘ervaren’ cannabisconsumenten die hasj roken vanwege de specifieke werking daarvan, die wezenlijk verschilt van wiet.

Experiment

In het wietexperiment wordt geen rekening gehouden met deze grote groep hasj liefhebbers. In ‘experimentshops’ zou alleen maar gereguleerde wiet van Nederlandse bodem mogen worden verkocht. Geen Marokkaanse hasj dus. Overstappen op wiet is voor deze groep vaak geen optie, een liefhebber van speciale biertjes switcht ook niet zomaar naar rode wijn, alleen omdat daar ook alcohol in zit. ‘Je kunt in Nederland erg makkelijk aan hasj komen buiten de coffeeshop om. Er zijn in dit land al decennialang goede verbindingen met Marokko, er is veel verkeer over en weer. Misschien is het makkelijker om goede hasj te vinden op de Nederlandse zwarte markt, dan goede wiet’, zegt een coffeeshopondernemer, wiens familie al jaren geld verdient in de cannabissector. Liefhebbers van hasj zullen hoogstwaarschijnlijk naar de zwarte markt overstappen als ze niet meer in de coffeeshop terecht kunnen. Het is onverantwoordelijk om deze groep cannabisconsumenten te laten opslokken door de illegaliteit. We moeten op zoek naar een manier om de grote groep hasjrokers in de coffeeshop te houden.

Werking hasj

De wiet die tot de jaren tachtig in Nederland werd gekweekt was van zo’n deplorabele kwaliteit dat het ‘spinazie’ werd genoemd. Naast wat exotische wietsoorten werd daarom in het begin van het coffeeshoptijdperk voornamelijk hasj verkocht in de shops, vooral Marokkaanse hasj. Pas eind jaren 80 kwam er goede wiet van Nederlandse bodem op de markt, nadat Nederlandse plantveredelaars met genetica uit Californië in staat bleken om hoogstaande wietplant-variëteiten te creëren die al snel bekend werden over de hele wereld. Schoorvoetend begonnen enkele coffeeshops met de verkoop van deze wiet, maar al snel was deze zo populair dat iedere shop nederwiet verkocht. Enkele jaren later was wiet zelfs populairder dan hasj, hoewel er altijd een stabiele vraag naar hasj is blijven bestaan.

Die vraag naar hasj bleef altijd bestaan omdat de werking en de smaak van hasj heel anders zijn dan die van Nederlandse wiet. Bij de veredeling van de Nederwiet lag de focus vooral op de sterkte, een hoog THC-gehalte. De kweek en veredelingsmethoden resulteerden naast een hoog percentage THC vooral ook in variëteiten met een laag CBD-gehalte, al was daar in die tijd nauwelijks kennis over. Driekwart van de Nederlandse consumenten ging voor die wiet met een sterk effect. Je werd er ‘knetterstoned’ van.

Relaxter

Maar niet iedereen wilde en wil knetterstoned worden. Een deel van de cannabisliefhebbers prefereert het meer gebalanceerde, relaxte effect van de Marokkaanse hasj. Hasj en wiet zijn beide producten van de cannabisplant. Het grote verschil in werking zit hem voor een belangrijk deel in de in het product aanwezige cannabinoïden (THC, CBD, CBN, etc), de werkzame bestanddelen die allemaal een andere uitwerking hebben. Marokkaanse hasj heeft relatief veel meer CBD dan Nederlandse wiet. Een van de eigenschappen van CBD is dat deze de werking van THC dempt. Zelfs met een THC-gehalte van 40% (!) geeft bijvoorbeeld Super Maroc (hasj) een veel milder, gebalanceerd, relaxter effect dan wiet met tegen de 20% THC. Dat komt omdat deze 40% THC van de Super Maroc wordt gedempt door 20% CBD in deze hasj. In de Nederlandse wietvariëteiten zit nauwelijks CBD (behalve in medicinale wiet). De THC werkt daardoor veel sterker. Hoe beter de balans tussen CBD en THC, hoe relaxter de uitwerking. De verhoudingen THC/CBD zeggen meer over de werking van de cannabis dan het percentage THC alleen.

Daarnaast heeft hasj ook een andere smaak dan Nederlandse wiet. Al die verschillen hebben te maken met verschillen in genetica, maar ook met de manier van kweken en de omstandigheden. In Marokko staan de planten in de volle grond op een bodem die uitermate geschikt is voor wietplanten, buiten in de zon. ’s Nachts in de bergen is het relatief koud, overdag is het warm. Dat doet met eenzelfde plant iets anders dan haar zusje die bij kunstlicht in een pot gesteriliseerde kweekaarde staat bij een continue temperatuur.

Bovendien blijk dat de manier van verwerking van de oogst een grote invloed heeft op de vorming van CBD en CBN. In Marokko worden de wietplanten geoogst en een half jaar in een schuur te drogen gelegd. Tijdens dat maandenlange proces verandert het cannabinoïde-profiel van de cannabis. Er ontstaat een typisch voor Marokkaanse hasj kenmerkende balans tussen THC en CBD, met de smaak die daarbij hoort. Die hasj-ervaring is voor een groot deel van de Nederlandse cannabisconsumenten onvervangbaar.

Er wordt momenteel uitgeprobeerd wat er gebeurt met Nederlandse genetica die in het Marokkaanse Rifgebergte wordt geteeld. Het zou goed kunnen dat de THC/CBD-verhouding in die wiet verbetert. In Spanje is de Critical hasj tegenwoordig erg populair. Het is Spaanse genetica gekweekt op Marokkaanse grond. Maar de verhouding THC (70%) CBD (15%) zal de Nederlandse Maroc liefhebber waarschijnlijk niet bekoren. Het komt de buitenstaander wellicht over alsof de Nederlandse consument een verwend kind is. Misschien is dat ook wel zo. Maar feit is dat het erg nauw komt. Het is erg onverstandig om rucksichtslos de Marokkaanse hasj van de menukaart van de coffeeshops te schrappen. Als dat daadwerkelijk zou gebeuren zouden we met het experiment 40 jaar teruggaan in de tijd.

Nederlandse hasj onbetaalbaar

Nogmaals: Hoe houd je die groep hasj-consumenten in de coffeeshop?

Je zou in Nederland hasj kunnen gaan kweken. Dat wordt al jaren gedaan. Skuff, pollinator hasj en isolator zijn hasjsoorten die gemaakt zijn met Nederlandse wietplanten. Maar die wietplanten zijn erg sterk en hebben geen gunstige THC/CBD-balans (relatief teveel THC). Nederhasj wordt dan ook gerookt door een specifieke doelgroep, die houdt van een sterk ongedempt THC-effect. De relaxte hasjroker zit niet te wachten op dat ‘sterke spul’.

Wil je in Nederland hasj produceren die zou kunnen voldoen aan de behoefte van de liefhebbers van Marokkaanse hasj, dan moet je wiet kweken met een relatief hoger CBD-gehalte. Om de productiemethode van de Marokkaanse hasj na te bootsen zou je grote hoeveelheden wietplanten moeten kweken. Voor een kilo Marokkaanse hasj heb je veel meer planten nodig, dan voor een kilo wiet. Daarnaast zul je meer tijd nodig hebben voor het drogingsproces, waarbinnen de CBD wordt gevormd.

Het zal erin resulteren dat de productie van NL-hasj die qua kwaliteit kan opboksen tegen de Marokkaanse hasj erg duur wordt. En ook dat is een issue. Er zal namelijk altijd hasj uit Marokko naar Nederland komen, voor een vergelijkbare prijs als de huidige. Mensen zullen nooit het vijfvoudige over hebben voor een gram hasj uit Nederland. Het zal dus een hele uitdaging worden om met wietplanten van Nederlandse bodem betaalbare nederhasj te maken die de Marokkaanse hasj zou kunnen vervangen.

Import toestaan

Wat moet je dan doen met deze kwestie? Je zou natuurlijk de import van Marokkaanse hasj kunnen legaliseren. Maar of dat haalbaar is? Een andere optie zou kunnen zijn om te kijken naar de VS. Daar is geen hasj, maar bestaat een zeer breed aanbod aan soorten wiet. Daar hebben ze het niet over 15 soorten, maar over 150 soorten in sommige shops, waaronder waarschijnlijk ook veel soorten met veel CBD. En daarnaast zijn er in Colorado en Californië in dispensaries ook een keur aan eetbare en drinkbare cannabisproducten te koop. Als je het aanbod aan cannabisproducten op die manier flink uitbreidt ten opzichte van het huidige aanbod, dan zou je die Nederlandse hasj liefhebber misschien nog wel eens over de streep kunnen trekken…

Redactie BCD, 29 juli 2018

Link naar een 20 jaar oud artikel in de Volkskrant:

https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/de-opmars-van-de-nederhasj~bbd51943/