Ondanks de inzet van politie en andere maatregelen blijft het straatdealen een hardnekkig probleem in Amsterdam. Sterker nog, het probleem breidt zich steeds verder uit tot zelfs buiten het centrum van de stad.

Zoals bekend zorgt het straatdealen voor overlast, voor onrustgevoelens onder bewoners en ondernemers en worden toeristen veelal opgescheept met inferieure of pure nepdrugs. Minder bekend is dat een deel van de straatdealers bij de verkoop intimiderend te werk gaan tot zelfs het beroven van toeristen aan toe.

Voor de Amsterdamse coffeeshop- en de smartshopbranche was dit twee jaar geleden aanleiding om een campagne te starten om toeristen te waarschuwen voor deze praktijken. Met flyers, stickers, posters en recent (op initiatief van coffeeshop The Bulldog) een voorlichtingsfilmpje voor in de coffeeshop/smartshops en de website www.ignorestreetdealers.com worden voor toeristen de meest basale tips gegeven om weg te blijven van straatdealers plus adviezen wat te doen, mocht men toch in de problemen komen. Beide branches bieden elk op zich vele mogelijkheden om de doelgroep te bereiken. Bij coffeeshops tot sluitingstijd om de bezoeker via personeel en peerpressure binnen de groep zelf de toerist te overreden om niet met straatdealers in zee te gaan. De aanvullende functie van smartshops is dat de toerist niet alleen gewaarschuwd kan worden maar ook, dat mocht de toerist toch harddrugs kopen de smartshop drugsneltestjes verkopen plus adressen kan geven van lokale drugsteststations.En dat beide branches een effectief medium is om te waarschuwen moge blijken dat de campagne in steeds meer steden in Nederland draait waar zich overeenkomstige problemen van straatdealen afspelen (via de lokale coffeeshopbonden en leden van de VLOS (de landelijke smartshopbond) worden de coffeeshops en smartshops in den lande bevoorraad met het voorlichtingsmateriaal)

Om de campagne een nieuwe impuls te geven vond vrijdag 19 oktober op het Amsterdamse Leidseplein, van 16.30 – 17.30 uur een activatie plaats. Naast een uitvergrote versie van de poster in het midden van het plein, een uitleg van dat er meer structurele maatregelen nodig zijn dan alleen maar waarschuwen (zie bijlage 3) probeerden straatdealers (in totaal 7 acteurs) drugs (namaak XTC, snuifcocaine, MDMAkristallen) aan de man/vrouw te brengen. Al de toeristen die op de meest ludieke of effectieve wijze weerstand boden op deze verkoopmethode hadden kans op vrijkaarten van een party op zaterdagavond (hiervoor had Project Sugar 20 kaarten van haar Party op die avond ter beschikking gesteld). De toeristen die wel op het aanbod van de straatdealer ingingen, werden streng toegesproken en kregen een waarschuwingsflyer als reminder mee!

Alles bij elkaar was het een zeer geslaagde actie met hilarische interacties tussen de straatdealers en toeristen, veel selfies, veel behoefte onder de voorbijgangers voor nadere informatie over het Nederlandse drugsbeleid, een, al zeg ik het zelf, inspirerende speech uit mijn hart van dat er veel meer gedaan moet worden dan alleen waarschuwen ( zie bijlages) tot suggesties van omwonenden en lokale ondernemers aan toe van nieuwe ideeën voor de campagne plus interessante suggesties voor een meer leefbare Amsterdamse binnenstad.

Tot zover een uitleg over de campagne

Eventuele campagne materialen kunnen via deze link worden bekeken en gedownload: https://www.dropbox.com/sh/gb5t7njs1wcnl9k/AACteC2W6-jpX57Qzkht9sEMa?dl=0

Bijlage 1)

Er is alle aanleiding om bovenstaande actie/straattheater ook uit te voeren in andere steden waar het probleem van straatdealers zich voordoet, zoals Maastricht, Middelburg, Arnhem, Roermond. Al het materiaal is beschikbaar en de speech is ook voor herhaling vatbaar en genoeg vrijwilligers zijn te porren om twee uurtjes voor straatdealer te spelen.

Bijlage 2)

EEN INTEGRALE AANPAK VAN NIET ALLEEN WAARSCHUWEN

De voorlichtingscampagne naar toeristen is een onderdeel van een bredere strategie van om ook de risicogroep van jongeren weerbaarder te maken om zich niet in te laten met straatdealen door hen erop te wijzen dat de winsten helemaal niet zo hoog zijn, je opgepakt kan worden, met een strafblad aan je broek je je toekomst verknald, en dan nog los van dat je meegezogen kan worden naar meer professionele criminaliteit ( en daar houdt het bij sommige ook nog niet op. Zo hebben een aantal van de Jihadisten die de afgelopen 10 jaar in Europese steden extreem dodelijke aanslagen hebben gepleegd een verleden in straatdealen, een situatie die wij in Amsterdam ten alle tijden moeten voorkomen). Het is dit waar we de risicogroep van jongeren voor willen behoeden door vooral hen te benadrukken van dat zij hun kwaliteiten positief moeten inzetten. De kwaliteiten die nodig zijn voor straatdealen, zoals mensenkennis, overredingsvermogen, vasthoudendheid kan ook positief ingezet worden voor bijvoorbeeld gastheer van een hotel, leraar voor een moeilijke klas van jongeren, jeugdwerker,enz. Okee, dit komt zweverig over maar laat nou in een land als de USA waar de WAR ON DRUGS nog steeds de boventoon voert hier succesvolle resultaten mee geboekt worden!

Bijlage 3)

NAAR EEN MEER STRUCTURELE AANPAK VAN HET STRAATDEALPROBLEEM

Onderstaande adviezen zijn opgesteld vanuit de logica van ( vrij naar schrijver Thomas Man)
A) als iets niet goed geregeld is waar behoefte aan is ( zoals in dit geval de behoefte aan drugs) er altijd een schimmige onderwereld van illegale straathandel ontstaat en
B) hoe harder het bestrijden van die behoefte, hoe schimmiger, agressiever en georganiseerder die straathandel zich ontwikkeld met
C) het uiteindelijke resultaat dat dit ten koste gaat van de behoeftigen, zijn/haar dierbaren en uiteindelijk ook de zwaksten binnen die onderwereld (van in dit geval de straatdealers!).

Hierbij wil ik benadrukken van dat Amsterdam met haar straathandel nog een milde stad is in vergelijking met menige andere stad in de wereld met wijken aan no-go-area.s, waar langs etnische grenzen geweldadige gang-gerelateerde straathandel zich afspeelt tot verkoop van de meest extreme drugs aan toe, zoals nu in London van synthetische cannabinoiden, terwijl dit middel in Amsterdam geen voet aan de grond krijgt van het kunnen roken van een joint in een coffeeshop met, en de cirkel is dan rond ook voor die toeristen uit London).

Een overzicht van de adviezen;
1) Een aktief beleid van het binnen de risicogroepen deromantiseren van de straathandel ( zie bijlage 2)
2) Gedogen van de systemen van overlastvrij dealen, inclusief hardere aanpak van overlastgevend dealen, lees de dealsystemen waarbij de druggebruiker niet kan reclameren
3) Het opzetten van een campagne van het terugdringen van het (internationale) vooroordeel als zou Amsterdam een drugsstad zijn waar alles maar “mag en kan”!
4) Een onderdeel van punt 3 is het streng aanpakken van de verkoop van aan cannabis gerelateerde prullaria in souvenirswinkels
5) Het realiseren van een soortement drugvoorlichtings VVV burootje in het centrum van de stad, ingebed binnen het smartshopbeleid
6) Het in Europees verband aktief bepleiten van het coffeeshopmodel ( dit adviseerde Burgemeester Patijn al 25 jaar geleden!)
7) Geen verder sluitng van coffeeshops meer plus latere sluitingstijden van de coffeeshops in de binnenstad , met name in het weekend en in en rond de uitgaanskwartieren
8) In navolging van Canada het zo snel mogelijk legaliseren van cannabis
9) Het ontwikkelen van een evenwichtig over Nederland verspreid netwerk aan kleinschalige coffeeshops
10) Het. In de geest van wijlen minister Borst plaatsen van uitgaansdrugs, zoals XTC op lijst 2 van de Opiumwet als eerste stap naar het legaal mogen verkopen van deze middelen (via smartshops)

Met bovenstaande adviezen wordt een stap naar voren gemaakt wat de indruk wekt dat Amsterdam zich nog meer als drugsstad profileert. Hierbij wordt echter over het hoofd gezien dat alles wat je zichtbaar maakt het beste in de hand te houden, cq aan te sturen is wat bij de schimmige, in de schaduw opererende straatdealer onmogelijk te doen valt!

August de Loor, 26 okotober 2018